Xã Thái Học - Nguyên Bình: Không có tình trạng hôn nhân cận huyết thống

Đăng lúc: Thứ ba - 13/12/2016 16:38
Thái Học thuộc xã vùng 3 của huyện Nguyên Bình tỉnh Cao Bằng, hiện tại xã có 332 hộ dân, 1.778 nhân khẩu, 100% đồng bào dân tộc Dao, cuộc sống người dân còn nhiều khó khăn thiếu thốn. Nhưng nhiều năm qua, nhờ sự tác động của các cấp chính quyền từ huyện đến cơ sở, nhận thức của người dân đang dần được nâng cao. Năm 2012 trở lại đây tình trạng tảo hôn kết hôn sớm đang có chiều hướng giảm xuống, đặc biệt từ năm 2013 đến nay không có cặp vợ chồng nào kết hôn nhân cận huyết thống.
Gia đình chị Bàn Mùi Coi xóm Lũng An, xã Thái Học.

Gia đình chị Bàn Mùi Coi xóm Lũng An, xã Thái Học.

Theo thống kê  của UBND xã Thái Học: hiện tại xã có 5 người sinh ra bị dị tật không phát triển bình thường; hay ốm yếu, suy giảm sức khỏe; tay bị dị tật, hở hàm ếch. Nguyên nhân xuất phát từ thực trạng các cặp vợ chồng kết hôn sớm, chung sống với nhau từ 12 đến 16 tuổi mà cơ thể chưa phát triển hoàn thiện, gây ảnh hưởng đến thể chất và tâm sinh lý, và kết hôn cận huyết thống chung dòng họ, anh em trong gia đình. Đây là những mong muốn của một số người dân vùng cao xã Thái Học, nhằm mục đích, cưới vợ cho con cái cũng đồng nghĩa với việc trong nhà sẽ có thêm người làm nương, làm rẫy, có thêm người lo toan giúp đỡ việc gia đình. Do đó, việc cưới con dâu về nhà được diễn ra càng sớm lại càng tốt. Đồng thời, nhiều người dân muốn kết hôn với anh em trong dòng họ để thêm gần gũi, giữ của cải không muốn người khác, dân tộc khác lấy mất… Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ trình độ dân trí của một số người dân chưa cao, từ cách suy nghĩ, thói quen của đồng bào vùng dân tộc thiểu số, nên hiểu biết về hậu quả của tảo hôn, hôn nhân cận huyết còn hạn chế.

Có mặt tại xã Thái Học, đi bộ gần 1 tiếng đồng hồ leo lên đồi núi dốc chúng tôi tìm đến nhà chị Bàn Mùi Coi xóm Lũng An, xã Thái Học, thuộc trường hợp tảo hôn và kết hôn cận huyết thống. Khi vừa tròn 15 tuổi, lấy chồng từ năm 2012 đến nay chị Coi mang bầu 4 lần nhưng những lần mang bầu niềm vui đều không được chọn vẹn. Cứ tháng thứ  3 đến tháng thứ 7 lại sảy thai. Chồng chị anh Triệu Tòn Diệu vốn là con bá, còn Coi là con cậu, được 2 bên gia đình vun vén thành vợ chồng. Sau khi sảy thai lần thứ 3 được 7 tháng anh chị mới biết là do kết hôn cận huyết thống thành ra như thế. Chị Bàn Mùi Coi - xóm Lũng An, xã Thái Học, huyện Nguyên Bình cho biết: Khi mang thai lần thứ 3 được 7 tháng lại bị sảy, trong lúc có sữa cho con bú lại khát khao mong mỏi có một đứa con, thì họ hàng ở cùng huyện tại xã Tam Kim sinh bé trai. Vợ chồng tôi dùng 8 triệu đồng số tiền chắt chiu, dành dụm được để dành bồi dưỡng cho mẹ đẻ của bé rồi nhận bé về nuôi, đến nay bé được 13 tháng tuổi. Gia đình tôi khó khăn lắm, 16 năm liên tiếp thuộc hộ nghèo nay lại bị hệ lụy từ kết hôn sớm, kết hôn cận huyết thống, nên muốn có một đứa con đẻ đối với vợ chồng tôi không hề dễ dàng gì. Tôi nghĩ 2 năm nữa sẽ sinh thêm 1 bé, nếu không được nữa thì chỉ nuôi bé này”.

Sinh năm 1998, lấy chồng từ năm 2012, ở tuổi 14 khi bước vào năm học lớp 8 chị Hoàng Mùi Xiên xóm Lũng Rảo, xã Thái Học là một trong những trường hợp đang trong độ tuổi đi học thì nghỉ ở nhà để lập gia đình. Xiên kết hôn là do cha mẹ sắp đặt. Gia đình tổ chức đám cưới làm lễ ra mắt về sống với nhau. Cuộc sống mưu sinh ở chốn vùng cao khắc nghiệt khó khăn, khi đang tuổi ăn, tuổi học, vợ chồng chị còn phải gánh thêm những gánh nặng do tảo hôn kết hôn sớm, khi sinh con trai hở hàm ếch chăm sóc rất khó khăn. Cho đến tháng 7/2016 gia đình chị may mắn được tổ chức nước ngoài hỗ trợ phẫu thuật tại tỉnh Cao Bằng, không mất chi phí chị mới bớt lo lắng và nay chăm sóc cho con được dễ dàng hơn. Tuy nhiên hiện tại bé đã được 2 tuổi nhưng phát âm vẫn chưa rõ. Anh Bàn Phụ Sinh Bố chồng của chị Xiên xóm Lũng Rảo, xã Thái Học huyện Nguyên Bình cho biết: Gia đình tôi ít người không có ai làm việc, 2 con trai đi học, Bản thân tôi thường đi làm thầy mo thầy cúng không có thời gian ở nhà, 2 con trai đi học. Muốn lấy vợ cho con trai cả  để giúp làm các việc trong gia đình được phần nào hay phần đấy, con dâu ở trong làng nên giúp được cho cả 2 bên gia đình.

Chị Đặng Mùi Ghển – Cán bộ chuyên trách Dân số - Kế hoạch hóa gia đình xã Thái Học huyện Nguyên Bình cho biết: đây là hai trong số 9 cặp vợ chồng tại xã Thái Học tảo hôn và kết hôn cận huyết thống trong năm 2012. Những hủ tục lạc hậu tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống của xã đã sảy ra như: con chị gái lấy con em gái; con bá lấy con cậu; con anh trai lấy con em gái…. do kết hợp gen mang lại đã gây ra các hệ lụy như: những đứa trẻ chưa sinh ra đã mất đi; hoặc sinh ra không phát triển bình thường; hay ốm yếu, suy giảm sức khỏe; tay bị dị tật, hở hàm ếch. Hậu quả này không chỉ gia đình họ chịu đựng thiệt thòi mà trở thành gánh nặng xã hội, làm giảm chất lượng dân số. Bởi các ông bố bà mẹ còn trẻ khi sinh, những đứa trẻ không được nuôi dưỡng tốt, sinh ra với tỷ lệ suy dinh dưỡng cao và mang rất nhiều bệnh tật hiểm nghèo, vì thế sẽ dẫn đến suy kiệt giống nòi, đồng thời, là nguyên nhân và hậu quả của nghèo đói và sự phát triển thiếu toàn diện.

Nhận thấy những hậu quả cho nhiều gia đình, cùng với sự vào cuộc của các cấp chính quyền của các tổ chức đoàn thể của huyện, xã, xóm và các trường học tích cực tuyên truyền Luật Hôn nhân và Gia đình, quy định đăng ký kết hôn và những hậu quả của tảo hôn, kết hôn sớm. Đặc biệt, năm 2011, huyện chọn xã Thái Học thực hiện mô hình “Can thiệp giảm tình trạng tảo hôn, kết hôn cận huyết thống. Nhằm tăng cường hiểu biết, nâng cao nhận thức, chuyển đổi hành vi theo hướng có lợi cho người dân. Trung tâm Dân số - Kế hoạch hóa gia đình huyện đã tổ chức tuyên truyền về thực trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết trên địa bàn xã cho các lãnh đạo, cán bộ chuyên trách, tư vấn viên nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong việc giảm thiểu vấn nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống. Cũng chính vì thế, từ năm 2012 trở lại đây tình trạng tảo hôn, kết hôn sớm của xã đang có chiều hướng giảm xuống. Từ năm 2012 có 8 cặp, năm 2013 có 6 cặp, năm 2014 có 4 cặp, năm 2015 có 3 cặp, từ đầu năm 2016 đến nay có 3 cặp. Còn hôn nhân cận huyết thống, năm 2012 có 1 cặp và cho đến nay không có cặp nào.

Đặc biệt, từ 2011 đến nay, xã đã thành lập 4 nhóm tham gia can thiệp giảm tình trạng tảo hôn, kết hôn cận huyết thống. Gồm 200 thành viên thuộc các thành phần: người uy tín trong cộng đồng, cha mẹ có con trong độ tuổi vị thành niên, thanh niên; nhóm phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ tảo hôn. Kết hợp cộng tác viên dân số tại 14/14 xóm tham gia tuyên truyền, lồng ghép trong các cuộc họp xóm xã, hội nghị, hội thảo, ngày hội đại đoàn kết …. được hơn 60 cuộc cung cấp thông tin, phổ biến pháp luật và vận động, tư vấn, hỗ trợ cho hơn 2.400 lượt người nghe về: tác hại của tảo hôn, kết hôn cận huyết thống; sức khỏe của người mẹ, của đứa con vợ chồng tảo hôn, kết hôn cận huyết thống; phòng chống tảo hôn từ gia đình…

Chị Mã Thị Uyên - Phó Chủ tịch UBND xã Thái Học huyện Nguyên Bình cho biết: tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống là một hủ tục lâu đời đã ăn sâu, bén rễ trong đời sống của đồng bào vùng cao, vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số nơi đây. Việc tuyên truyền người dân không phải một sớm, một chiều. Nhưng với phương thức “mưa dầm thấm lâu” cán bộ dân số đã vận động bà con dần từ bỏ các tập tục lạc hậu tảo hôn, kết hôn cận huyết thống đã có chiều hướng giảm xuống. Tuy nhiên tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống của xã có giảm nhưng chưa bền vững, bởi trong quá trình truyền thông gặp nhiều khó khăn. Do nhận thức còn hạn chế, người dân đi làm nương rẫy xa.

Để hạn chế và từng bước đẩy lùi nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống cho những năm tiếp theo. Cấp ủy Đảng, chính quyền, các đoàn thể, các tổ chức chính trị - xã hội cùng với đội ngũ những người làm công tác dân số của xã sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông đến các tầng lớp nhân dân. Đa dạng hóa các hoạt động truyền thông từ tuyên truyền trên hệ thống thông tin đại chúng cho đến truyền thông trực tiếp, vận động các nhóm đối tượng. Cán bộ xã, xóm tiên phong tuyên truyền cho anh em, con cháu, họ hàng thực hiện nghiêm túc chính sách dân số, không được tảo hôn, làm gương cho bà con địa phương, để nhân dân thực hiện theo. Để góp phần nâng cao đời sống vật chất tinh thần, nâng cao chất lượng dân số, cho đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn xã.
Tác giả bài viết: Nguyễn Thuấn
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Ý kiến bạn đọc

 
CSDL Quốc Gia về TT Hành chính
Quản lý thiết bị y tế
Cổng dữ liệu BYT
Hệ thống VB điều hành của Sở Y tế
Học liệu điện tử LUX - DEV
VNPT Cao Bang
ICD-10
ICD-9 CM vol 3
VNPT His
cổng gdbhyt

Liên kết webstie

  • Đang truy cập: 79
  • Khách viếng thăm: 63
  • Máy chủ tìm kiếm: 16
  • Hôm nay: 3904
  • Tháng hiện tại: 171092
  • Tổng lượt truy cập: 7392386

TRANG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ SỞ Y TẾ CAO BẰNG
Địa chỉ: Số 031, phố Hiến Giang, phường Hợp Giang, Thành phố Cao Bằng, Cao Bằng
Email: soyte@caobang.gov.vn; Điện thoại: 0263.852 272; Fax: 0263 853 208
Chịu trách nhiệm: Ông Lục Văn Đại - Giám đốc Sở Y tế